Kort antwoord: de directie neemt de beslissingen over AI: welke tools er komen, hoeveel budget er is, en welke boodschap het team krijgt. Ze zet ook de toon met haar eigen gedrag. En leidinggevenden zijn vaak het eerste doelwit van fraude met deepfakes. Daarom begint AI-kennis bovenin.
In veel organisaties gaat het andersom. Het team krijgt een training, de directie "weet het wel". Maar wie zelf niet goed begrijpt hoe AI werkt, kan geen goede keuzes maken over hoe de organisatie ermee omgaat.
De directie neemt de beslissingen
Elke belangrijke keuze over AI ligt bij de top:
Welke tools? Een zakelijke licentie of laten we iedereen zijn gang gaan?
Hoeveel risico? Waar is AI prima, en waar moet het niet?
Wie is eigenaar? IT, HR, een speciaal team?
Wat zeggen we tegen klanten? Hoe gaan wij om met AI en met hun gegevens?
Zonder basiskennis worden die keuzes óf te angstig (alles verbieden, lees waarom dat averechts werkt) óf te naïef (alles mag, het komt wel goed).
De directie zet de toon
Mensen kijken naar wat hun leidinggevende doet, niet naar wat er in een beleid staat. Als in een vergadering terloops wordt verteld dat de directie een contract even door ChatGPT heeft gehaald, weet het hele team wat de echte norm is.
Omgekeerd werkt het ook. Een directeur die zegt "dit zet ik er niet in, en dit is waarom", doet meer dan tien e-mails.
De directie is een doelwit
Begin 2024 werd een medewerker van ingenieursbureau Arup in Hongkong opgelicht via een videogesprek met wat leek op de financieel directeur en andere collega's. Ze waren allemaal nagemaakt met AI. Op basis van dat gesprek maakte de medewerker een groot bedrag over, verdeeld over vijftien overboekingen.
De stemmen en gezichten van leidinggevenden zijn vaak openbaar te vinden in interviews, presentaties en video's. Dat maakt ze geschikt om na te maken. Lees hoe je CEO-fraude met deepfakes voorkomt.
Wat een directie minimaal moet weten
Hoe AI werkt en waar het misgaat. Waarom AI met overtuiging dingen verzint (lees meer), en waarom het je vaak gelijk geeft (lees meer).
Wat er met gegevens gebeurt. Het verschil tussen privé-accounts en zakelijke tools.
Waar AI in de organisatie al zit. Vaak meer dan gedacht. Lees waarom "wij gebruiken geen AI" bijna nooit klopt.
Welke regels gelden. De AVG, en de hoofdlijnen van de AI Act, zoals de verboden toepassingen.
Wat de rol van de directie is. Richting geven, budget vrijmaken, een eigenaar aanwijzen en het goede voorbeeld geven.
Een overzicht van de vragen die elke directeur moet kunnen beantwoorden, vind je in vijf vragen over AI voor de directie.
Hoe je dat organiseert
Een directie heeft weinig tijd. Een lange cursus werkt daarom zelden. Wat beter werkt: een korte, gerichte sessie over de beslissingen die zij moeten nemen, met voorbeelden uit hun eigen sector. Daarna volgt het team, met een training die op dezelfde basis bouwt. Zo spreekt iedereen dezelfde taal. Lees meer over de masterclass voor directie en management.
Veelgestelde vragen
Waarom moet de directie AI-training volgen?
Omdat de directie de keuzes maakt over tools, risico's en eigenaarschap, en met haar eigen gedrag de norm zet voor de rest van de organisatie.
Hoeveel moet een directeur van AI weten?
Geen techniek. Wel hoe AI werkt en waar het misgaat, wat er met gegevens gebeurt, welke regels gelden en wat de rol van de directie is.
Waarom zijn leidinggevenden vaker doelwit van deepfakes?
Hun stem en gezicht zijn vaak openbaar te vinden, en ze hebben het gezag om betalingen of acties in gang te zetten. Dat maakt ze interessant om na te maken.
Wat is de eerste stap voor een directie?
Een eigenaar aanwijzen voor hoe de organisatie met AI omgaat, en zelf de basis leren, zodat de keuzes daarna op kennis zijn gebaseerd.
Bronnen
Ferry Hoes
Ferry Hoes is veelgevraagd spreker en trainer op het gebied van AI-geletterdheid. Hij staat meermaals per maand op het podium voor organisaties zoals a.s.r., VodafoneZiggo en verschillende ministeries. In 2020 won hij de Anti-Discriminatie AI-Hackathon van de Nederlandse overheid.